Een eendraadschema tekenen met een noodstroomkring
Steeds meer installaties krijgen een thuisbatterij of een omvormer met een back-upuitgang. Op deze pagina
leest u stap voor stap hoe u die noodstroomkring correct in uw eendraadschema tekent: de omschakelmodule (ATS) op
het verdeelbord, de hybride omvormer met zijn back-upuitgang, en de kringen die bij netuitval gevoed blijven.
Kant-en-klaarvolledig EPS systeem uit de bibliotheek
Één klikomvormer verbinden met de omschakelmodule
Automatischin de kringlijst en de materiaallijst
De basis
Wat is een noodstroomkring in een eendraadschema?
Een noodstroomkring, ook back-upkring genoemd, is een kring
die blijft werken wanneer het openbare net wegvalt. De energie komt dan niet van de netbeheerder, maar van
een hybride omvormer, meestal gevoed door een thuisbatterij en zonnepanelen.
Het schakelen zelf gebeurt in een omschakelmodule (ATS) — tot voor kort de back-up box
genoemd. Dat toestel koppelt de installatie los van
het net en schakelt over op de back-upuitgang van de omvormer. Op het eendraadschema tekent u die module op
het verdeelbord, op de plaats waar de voeding het bord binnenkomt. Alles wat achter de module hangt, blijft
bij netuitval gevoed.
Voor de keuring is dat geen detail. Wie het schema leest, moet kunnen zien waar de tweede
energiebron zit, hoe die beveiligd is en welke kringen erachter
hangen. Een batterij die enkel als toestel in een hoekje staat getekend, vertelt dat verhaal
niet.
Het principe, getekend in 1draad. Klik om te vergroten.
A
De voeding van het bord, vanaf het hoofdbord. Ze komt binnen op de omschakelmodule: dat is
het punt waar bij netuitval omgeschakeld wordt.
B
De hybride omvormer, met zijn automaat, differentieel en leiding — en aan
de DC-zijde de zonnepanelen en de batterij.
↑
De back-upverbinding: van de omschakelmodule naar de back-upuitgang van de omvormer, met
een eigen automaat en leiding.
C D
De kringen die u op noodstroom zet, elk met hun eigen automaat en leiding. U kiest zelf
hoeveel er op deze rail komen.
Checklist
Wat moet er op het schema staan?
De omvormer
Het toestel zelf, met vermelding van type en vermogen, en met een duidelijk zichtbare aparte
back-upuitgang naast de gewone uitgang.
De beveiliging van de omvormer
De automaat en de differentieelschakelaar waarop de omvormer aangesloten is, met hun kenmerken.
De omschakelmodule
Getekend op het verdeelbord, op de plaats waar de voeding binnenkomt. Zo is meteen duidelijk wat er
achter hangt.
De back-upverbinding
De leiding tussen de back-upuitgang van de omvormer en de module, met haar eigen beveiliging, doorsnede en
aantal geleiders.
De kringen erachter
Welke kringen op noodstroom staan, elk met hun kringnummer, zodat het schema en het situatieplan hetzelfde
verhaal vertellen.
Batterij en zonnepanelen
De DC-zijde van de installatie: batterij, PV-strings en hun leidingen, aangesloten op de omvormer.
Let op: deze pagina legt uit hoe u een noodstroomkring tekent. De keuze van de
beveiligingen, de doorsneden en welke kringen op noodstroom komen, blijft de verantwoordelijkheid van de
installateur en volgt uit het AREI en de voorschriften van de fabrikant.
Stap voor stap
Zo tekent u het in 1draad
Hieronder beginnen we bij de noodstroom en vullen we daarna de rest van het schema aan. Die volgorde is
gekozen om alles rustig te kunnen uitleggen, niet omdat het zo moet: u kunt evengoed uw hele installatie
eerst tekenen en de noodstroom er nadien bij zetten. Wie met de noodstroom begint, wint wel iets — de omschakelmodule
komt op de plaats waar de voeding het bord binnenkomt, dus staat ze meteen goed.
1
Open een nieuw eendraadschema
Start een nieuw project in de browser. 1draad opent meteen op het eendraadschema, met links de
symbolenbibliotheek en rechts het tekenblad. U begint niet vanaf nul: de aansluiting met kWh-teller en
hoofdautomaat staat er al. Werkt u aangemeld, dan wordt alles automatisch bewaard.
Dit is het hart van de tekening: een verdeelbord met een omschakelmodule erop, een omvormer met
back-upuitgang, en de verbinding tussen die twee. U kunt dat op twee manieren doen — het resultaat is
identiek, alleen het aantal handelingen verschilt.
Kies één van beide manieren:
Manier 1
Symbool per symbool
U bouwt de opstelling zelf op, onderdeel per onderdeel:
Sleep Verdeelkast op het schema en zet in het instellingenpaneel
Met omschakelmodule (ATS) aan. De module verschijnt op de rail, op de plaats waar de
voeding binnenkomt.
Haal Hybride omvormer uit de bibliotheek en hang die op zijn
eigen automaat aan het bord. Dit symbool heeft twee uitgangen: een gewone en een back-upuitgang.
Zoeken op noodstroom of EPS brengt u er ook.
Selecteer de omvormer of de module en klik op Verbind met omschakelmodule (ATS). Eén
klik en de verbinding staat er — u hoeft niets manueel te trekken of uit te lijnen.
Sluit aan de DC-zijde de batterij en de zonnepanelen aan, uit de groep
Zonnepanelen en batterijen.
Kies dit wanneer uw opstelling afwijkt van het standaardgeval en
u elk onderdeel zelf wilt bepalen.
Twee handelingen die het verschil maken: het vinkje en de verbindknop.
of
Manier 2
De hele groep in één keer
Sleep EPS systeem uit de groep
Zonnepanelen en batterijen op het schema. Dat ene symbool zet de volledige
opstelling neer:
het verdeelbord met de omschakelmodule er al op;
de hybride omvormer, met automaat en differentieel ervoor;
de leidingen tussen het bord en de omvormer;
de back-upverbinding, al gelegd en al beveiligd.
Kies dit wanneer u een klassieke opstelling tekent. In één
handeling staat alles er; u past nadien enkel de waarden aan.
Eén symbool, de volledige opstelling.
3
Vul de kenmerken in
Welke manier u ook koos, de waarden moeten nog kloppen met uw installatie. Klik elk onderdeel aan en
vul in wat er effectief geplaatst wordt. Wat 1draad standaard meegeeft, zijn vertrekwaarden.
Automaten: aantal polen, amperage, curve en differentieelstroom.
Leidingen: type, aantal geleiders en doorsnede — ook op de back-uptak tussen de
module en de omvormer.
De omvormer: merk, type, serienummer en het vermogen aan DC- en AC-zijde.
De gegevens die u invult, komen naast het symbool in het schema te staan.
4
Teken de rest van het schema
Met de noodstroom op het schema vult u de installatie verder aan, zoals u dat gewoon bent.
Nu komen de kringen die bij netuitval moeten blijven werken. Alles wat u op de rail van dit bord
plaatst, zit achter de omschakelmodule. Bij het invoegen toont 1draad de inlaspunten links en rechts van de
module, zodat u de voeding van de omvormer visueel gescheiden houdt van de gewone kringen.
Het afgewerkte bord: de omschakelmodule in het midden, de omvormertak links en de kringen rechts.
Geef daarna elke kring een duidelijke naam via Kringnamen. Dat kost twee
minuten en bespaart discussie bij de keuring.
5
Controleer de lijsten en druk af
Open de kringenlijst en de materiaallijst. Beide worden automatisch uit uw schema opgebouwd: de
omschakelmodule, de omvormer, de batterij en de zonnepanelen staan er meteen in, samen met de leidingen van
de back-uptak. Klopt er iets niet, dan past u het schema aan en volgen de lijsten mee.
Daarna drukt u het volledige dossier af als PDF: eendraadschema, situatieplan, lijst van kringen en
materiaallijst.
EPS staat voor Emergency Power Supply: de noodstroomfunctie van de omvormer,
die bij netuitval een aparte uitgang onder spanning houdt. Koos u in stap 2 voor de tweede manier, dan zet
deze ene bibliotheekcomponent meer neer dan alleen een bord en een omvormer. Dit is wat er in zit, en waar
u dus zeker nog naar moet kijken:
een verdeelbord met de omschakelmodule, klaar om kringen op te hangen;
de hybride omvormer, met een automaat en een differentieel ervoor;
de leidingen tussen het bord en de omvormer, met een voorgestelde doorsnede;
de back-upverbinding tussen de module en de back-upuitgang, met haar eigen automaat.
Al die waarden zijn vertrekwaarden, geen advies. Loop ze in stap 3 stuk voor stuk na en
stem polen, amperage, differentieelstroom en doorsnede af op de installatie die u werkelijk plaatst.
Het resultaat na één sleepbeweging — de waarden past u nadien aan.
Wat het AREI hierover zegt
Sinds 1 april 2026 houdt Boek 1 van het AREI uitdrukkelijk rekening met systemen bij
gelijkstroom — accumulatorbatterijen en fotovoltaïsche panelen — en met installaties die door
meerdere bronnen gevoed worden. Het reglement spreekt sindsdien ook consequent van een
energiebron waar vroeger “voedingsbron” stond. Drie bepalingen uit Boek 1
gaan rechtstreeks over wat u op deze pagina tekent:
Onderafdeling 5.3.3.2, punt c — De stuurinrichtingen die de omschakeling van
energiebronnen verzekeren werken op alle actieve geleiders in en mogen deze bronnen niet ontijdig
parallel schakelen. Dat is precies wat een omschakelmodule doet.
Onderafdeling 5.3.3.1, punt a.2 — “Scheiding van energiebronnen” —
Inrichtingen worden voorzien die de scheiding van de energiebron toelaten.
Onderafdeling 4.2.3.1 — wanneer de installatie gevoed wordt door energiebronnen in
parallel, bijvoorbeeld het openbare distributienet en een autonome energiebron, is de bescherming
tegen elektrische schokken bij onrechtstreekse aanraking verzekerd in beide gevallen: met alle bronnen
samen én met één ervan alleen. Dezelfde onderafdeling bepaalt dat de goede werking
van de beschermingstoestellen niet nadelig mag worden beïnvloed door gelijkstroomcomponenten die
afkomstig zijn van statische omvormers of filters.
Bron: koninklijk besluit van 6 oktober 2025, artikelen 21, 43 en 44
(Belgisch Staatsblad 29 oktober 2025),
in werking sinds 1 april 2026. Deze samenvatting dient ter oriëntatie; de toepassing op uw
installatie blijft de verantwoordelijkheid van de installateur.
Vermijd dit
Vier fouten die u bij de keuring terugziet
De batterij staat er wel, de noodstroom niet
Een batterij en een omvormer tekenen is niet hetzelfde als noodstroom tekenen. Zonder module en zonder
back-upverbinding leest niemand uit het schema wat er bij netuitval gebeurt.
Oplossing: zet de omschakelmodule op het bord en verbind de back-upuitgang.
De gewone omvormer in plaats van de hybride
Het gewone AC/DC-symbool heeft maar één uitgang. U krijgt er dus nooit een back-upverbinding uit, en het
schema suggereert een installatie zonder noodvoeding.
Oplossing: gebruik Hybride omvormer
De back-uptak zonder beveiliging of doorsnede
De verbinding tussen omvormer en module is een echte leiding met een echte beveiliging. Blijft die leeg,
dan mist het schema net de gegevens waar een keurder naar kijkt.
Oplossing: hang er een automaat en een leiding op, met aantal geleiders en doorsnede.
Kringen zonder naam of nummer
Bij noodstroom is de vraag altijd: welke kringen blijven werken? Zonder kringnamen moet de lezer dat
zelf uit het schema puzzelen.
Oplossing: benoem uw kringen en neem de lijst van kringen mee in de afdruk.
Zelf proberen
Teken uw noodstroomkring vandaag nog
Gratis tekenen in uw browser, zonder installatie. U betaalt pas wanneer u het plan zonder beperking
wilt afdrukken.
Moet een noodstroomkring op het eendraadschema staan?
Uw eendraadschema hoort de installatie weer te geven zoals ze werkelijk is uitgevoerd. Een hybride omvormer, de bijhorende module en de kringen die erachter hangen maken daar deel van uit. Wie het
schema leest, moet kunnen zien waar de tweede energiebron zit en hoe die beveiligd is.
Wat is het verschil tussen de gewone AC/DC en de hybride omvormer?
Het gewone AC/DC-symbool heeft één uitgang. De hybride omvormer heeft er twee: een gewone uitgang en
een aparte back-upuitgang. Alleen die tweede uitgang kunt u met de omschakelmodule verbinden.
Hoe verbind ik de omvormer met de omschakelmodule?
Selecteer de omvormer of de module. 1draad toont dan de knop “Verbind met omschakelmodule (ATS)” op het tekenblad. Eén
klik legt de verbinding; “Omschakelmodule (ATS) ontkoppelen” maakt ze weer ongedaan. Zolang er nog componenten op
de aftakking staan, vraagt 1draad die eerst te verwijderen of te verplaatsen.
Komt de omschakelmodule in de materiaallijst?
Ja. Een verdeelbord met omschakelmodule telt als een toestel en verschijnt daarom in de materiaallijst. U
kunt het ook op het situatieplan plaatsen, net zoals uw andere toestellen. Een verdeelbord zonder module is
enkel een tekenconventie en komt niet in de lijst.
Kan ik meerdere kringen op noodstroom zetten?
Ja. Alles wat u op de rail van het bord met de omschakelmodule plaatst, hangt achter die module. U bepaalt zelf
hoeveel kringen dat zijn en aan welke kant van de module ze in het schema staan.
Heb ik een account nodig om dit uit te proberen?
Neen. U kunt meteen beginnen tekenen in de browser. Wanneer u aangemeld werkt, worden uw projecten
automatisch online bewaard en kunt u ze op al uw toestellen openen.
